دانشگاه، جایی که آینده نظام سلامت ساخته می شود

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، محمدهادی فرح زادی عضو هیئت علمی و رئیس دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه علوم پزشکی یزد گفت: امروز دانشگاه ها در جهانی فعالیت می کنند که با سرعتی کم سابقه در حال تغییر است؛ هوش مصنوعی، تحولات فناوری، تغییرات اجتماعی، فشار های اقتصادی، بحران های سلامت، جنگ و ناامنی، تغییرات اقلیمی و بسیاری از رخداد های پیش بینی ناپذیر، تصویری متفاوت از آینده پیش روی ما قرار داده اند.

وی ادامه داد: در چنین شرایطی، دانشگاه نمی تواند تنها به انتقال دانش و برگزاری کلاس های درس اکتفا کند. دانشگاه نسل چهارم، دانشگاهی است که علاوه بر آموزش و پژوهش، برای جامعه ارزش آفرینی می کند، مسائل واقعی را می شناسد، آینده را می بیند و انسان هایی توانمند برای مواجهه با عدم قطعیت و بحران تربیت می کند.

فرح زادی ادامه داد: تجربه دانشگاه های جهان در مواجهه با بحران های بزرگ، یک درس مهم برای ما دارد: بحران نباید به معنای توقف آموزش باشد.

عضو هیئت علمی و رئیس دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه علوم پزشکی یزد افزود: دانشگاه تاب آور دانشگاهی است که اگر شرایط عادی تغییر کرد، بتواند شیوه فعالیت خود را تغییر دهد؛ اگر آموزش حضوری ممکن نبود، آموزش ترکیبی یا مجازی را فعال کند؛ اگر زیرساختی آسیب دید، مسیر جایگزین داشته باشد و اگر دانشجویی در شرایط دشوار قرار گرفت، دانشگاه او را تنها نگذارد.

وی ادامه داد: به همین دلیل، مفهوم «تداوم آموزش» باید بخشی از نظام مدیریتی دانشگاه باشد، نه برنامه ای که تنها در زمان وقوع بحران به یاد آن بیفتیم. اما تاب آوری دانشگاه فقط به زیرساخت و فناوری محدود نمی شود. مهم تر از ساختمان ها، سامانه ها و تجهیزات، انسان های تاب آور هستند.

فرح زادی افزود: دانشجوی امروز باید علاوه بر دانش تخصصی، مهارت حل مسئله، تفکر انتقادی، کار تیمی، ارتباط مؤثر، سواد دیجیتال و هوش مصنوعی، تصمیم گیری در شرایط عدم قطعیت و مسئولیت پذیری اجتماعی را نیز بیاموزد.

عضو هیئت علمی و رئیس دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه علوم پزشکی یزد تصریح کرد: به ویژه در دانشگاه علوم پزشکی، این مسئولیت اهمیت بیشتری دارد. ما دانشجویانی را تربیت می کنیم که در آینده باید در دشوارترین لحظات زندگی مردم، در کنار آنان باشند؛ در زمان بیماری، حادثه، همه گیری، بحران و حتی جنگ.

وی با بیان اینکه بنابراین، پرسش ما نباید فقط این باشد که «دانشجو در پایان دوره تحصیل چه چیز هایی می داند؟» ادامه داد: بلکه باید بپرسیم: «دانشجو در پایان دوره تحصیل چه توانایی هایی دارد؟ چگونه فکر می کند؟ چگونه تصمیم می گیرد؟ چگونه با بحران مواجه می شود؟ چگونه با دیگران همکاری می کند؟ و چه میزان نسبت به سلامت و آینده جامعه خود احساس مسئولیت دارد؟»

فرح زادی ادامه داد: از سوی دیگر، شرایط اقتصادی امروز نیز ما را به سمت مدیریت هوشمندانه تر منابع هدایت می کند. دانشگاه باید بیاموزد که چگونه با منابع محدود، ارزش بیشتری خلق کند؛ چگونه از فناوری برای کاهش هزینه و افزایش کیفیت استفاده کند؛ چگونه از موازی کاری جلوگیری کند؛ چگونه تصمیم گیری را مبتنی بر داده قرار دهد و چگونه از ظرفیت بزرگ استادان، دانشجویان و کارکنان برای حل مسائل دانشگاه و جامعه بهره بگیرد.

وی افزود: در این مسیر، نقش رؤسای دانشکده ها، معاونین آموزشی و فرهنگی، مدیران گروه ها و استادان بسیار تعیین کننده است.آموزش و فرهنگ دو مسیر جدا از هم نیستند.آموزش به دانشجو می آموزد که چه بداند و چگونه مسئله را حل کند؛ فرهنگ به او می آموزد که چرا باید درست عمل کند و در برابر چه کسی مسئول است. اگر این دو در کنار هم قرار گیرند، دانشگاه می تواند نسلی تربیت کند که هم متخصص باشد و هم مسئول؛ هم با فناوری آشنا باشد و هم اخلاق حرفه ای را بشناسد؛ هم در شرایط عادی توانمند باشد و هم در روز های سخت، بخشی از راه حل باشد.

عضو هیئت علمی و رئیس دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه علوم پزشکی یزد گفت: اول مهر امسال، برای من بیش از هر چیز یادآور یک مسئولیت است: ما فقط یک سال تحصیلی جدید را آغاز نمی کنیم؛ ما در حال ساختن بخشی از آینده نظام سلامت کشور هستیم. آینده ای که کیفیت آن، تا حد زیادی به کیفیت انسان هایی بستگی دارد که امروز در دانشگاه تربیت می کنیم. امیدوارم در سال تحصیلی جدید، هر دانشکده و هر گروه آموزشی از خود بپرسد: اگر قرار باشد تنها یک تغییر در شیوه آموزش و تربیت دانشجویان ایجاد کنیم که آنان را برای پنج یا ده سال آینده آماده تر کند، آن تغییر چیست؟شاید پاسخ به همین سؤال، نقطه آغاز حرکت واقعی ما به سوی دانشگاه نسل چهارم باشد.

وی در پیایان اضافه کرد: اول مهر، آغاز فصل تازه ای از یادگیری است و دانشگاه، جایی است که آینده از امروز در آن ساخته می شود.